रक्षेतून वृक्ष… सनदी अधिकारी तुकाराम मुंढे यांनी आईच्या स्मरणार्थ लावला वडाचा वृक्ष; कर्मकांडाला दिला नकार
प्रतिनिधी – अल्लाउद्दीन अलवी
मानवी सेवा, पर्यावरण संवर्धन आणि सामाजिक परिवर्तनाचा संदेश देत सनदी अधिकारी Tukaram Mundhe यांनी एक वेगळा आणि प्रेरणादायी आदर्श समाजासमोर ठेवला आहे. मंत्रालय, मुंबई येथे सचिव म्हणून कार्यरत असलेल्या मुंढे यांनी आपल्या आई स्व. आसराबाई यांच्या निधनानंतर पारंपरिक कर्मकांडांना फाटा देत “रक्षेतून वृक्ष” हा पर्यावरणपूरक उपक्रम राबविला.
आईच्या अस्थी पवित्र तीर्थक्षेत्रात विसर्जित करण्याऐवजी त्यांनी आपल्या घराच्या परिसरात वडाचे रोप लावून त्यामध्ये रक्षेचे विसर्जन केले. त्यामुळे मृत व्यक्तीच्या स्मृती जपताना पर्यावरण संवर्धनाचाही संदेश समाजाला दिला आहे. त्यांच्या या कृतीमुळे समाजात सकारात्मक चर्चा सुरू झाली असून अनेकांनी त्यांचे कौतुक केले आहे.
मुंढे यांनी या वेळी स्पष्टपणे सांगितले की, दहावा, तेरावा किंवा गोडजेवण यांसारखे कोणतेही पुढील विधी करण्यात येणार नाहीत. केवळ दोन दिवस कुटुंबीय सांत्वनपर भेटीसाठी उपलब्ध राहतील. समाजातील कालबाह्य रूढी व परंपरांना दूर ठेवून साधेपणा आणि सामाजिक जबाबदारी यांना प्राधान्य देण्याचा त्यांचा प्रयत्न आहे.
महात्मा विचारवंत Baba Amte यांनी ज्या प्रकारे मानवसेवा आणि समाजसेवेचा संदेश दिला, त्याच विचारांचा वारसा जपत मुंढे यांनी कृतीतून समाजासमोर आदर्श ठेवला आहे. “मानव सेवा हीच ईश्वर सेवा” या संतवचनांचा प्रत्यय त्यांच्या या कृतीतून आला.
तसेच “रक्षेतून वृक्ष” या पर्यावरणपूरक उपक्रमाचेही त्यांनी कौतुक केले. या उपक्रमामुळे मृत व्यक्तीच्या स्मृती कायम राहतात आणि पर्यावरण संवर्धनालाही चालना मिळते, असे मत त्यांनी व्यक्त केले.
समाजात वाढत्या पर्यावरणीय संकटाच्या पार्श्वभूमीवर मुंढे यांची ही कृती अनेकांसाठी प्रेरणादायी ठरत असून, पारंपरिक कर्मकांडांपेक्षा समाजहित आणि पर्यावरण संरक्षणाला प्राधान्य देण्याचा संदेश यातून दिला जात आहे.
