रहस्यमय पण सत्य मानली जाणारी परंपरा : ‘बाबा’ Harbhajan Singh यांची अद्भुत कहाणी
भारतीय सैन्याच्या इतिहासात अनेक शूर सैनिकांनी देशासाठी बलिदान दिले आहे. पण काही सैनिकांची कहाणी इतकी विलक्षण असते की ती लोकांच्या श्रद्धेचा आणि आश्चर्याचा विषय बनते. अशाच एका सैनिकाची कथा म्हणजे ‘बाबा हरभजन सिंग’. असे मानले जाते की मृत्यूनंतरही ते भारतीय सैनिकांचे रक्षण करत आहेत आणि म्हणूनच त्यांना आजही सन्मानाने पगार व पदोन्नती दिली जाते.
सैनिकापासून ‘बाबा’पर्यंतचा प्रवास
Harbhajan Singh यांचा जन्म 30 ऑगस्ट 1946 रोजी पंजाबमध्ये झाला. ते 1966 मध्ये भारतीय सैन्यात दाखल झाले. सैन्यात सेवा करत असताना त्यांची नियुक्ती भारत-चीन सीमेवरील सिक्कीममधील डोंगराळ भागात झाली होती.
1968 मध्ये एका मोहिमेदरम्यान घोड्यावरून जात असताना ते खोल दरीत कोसळले आणि त्यांचा मृत्यू झाला. काही दिवस त्यांचा शोध लागला नाही. मात्र असे सांगितले जाते की त्यानंतर त्यांनी आपल्या सहकाऱ्यांच्या स्वप्नात येऊन स्वतःचा मृतदेह कुठे आहे याची माहिती दिली. सैनिकांनी सांगितलेल्या ठिकाणी शोध घेतला असता त्यांचा मृतदेह सापडला.
मृत्यूनंतरही सुरू राहिली सेवा
सैनिकांमध्ये अशी श्रद्धा आहे की Harbhajan Singh यांची आत्मा आजही सीमारेषेवर पहारा देते. अनेक सैनिकांचे म्हणणे आहे की संकटाची पूर्वसूचना त्यांना स्वप्नात किंवा संकेतांद्वारे मिळते. त्यामुळे त्यांना ‘बाबा’ म्हणून आदराने संबोधले जाते.
‘बाबा मंदिर’ – श्रद्धेचे केंद्र
सिक्कीममधील नाथुला दर्र्याजवळ सैनिकांनी त्यांची स्मृती म्हणून मंदिर उभारले आहे. हे मंदिर आज ‘बाबा हरभजन सिंग मंदिर’ म्हणून ओळखले जाते. येथे रोज त्यांच्या नावाने पूजा केली जाते आणि सैनिक तसेच पर्यटकही येथे दर्शनासाठी येतात.
सैन्याची अनोखी परंपरा
काही वर्षांपूर्वीपर्यंत भारतीय सैन्यात एक अनोखी परंपरा पाळली जात होती. त्यानुसार बाबा हरभजन सिंग यांच्या नावाने त्यांच्या पदोन्नतीचे आदेश दिले जात आणि प्रतीकात्मक स्वरूपात त्यांना वेतनही दाखवले जात होते. त्यांच्या नावाने स्वतंत्र खोली, गणवेश आणि बूट ठेवले जातात. असेही सांगितले जाते की दरवर्षी त्यांना सुट्टी दिल्यासारखी औपचारिकता पार पाडली जात असे.
श्रद्धा, परंपरा आणि सैनिकांचा विश्वास
वैज्ञानिक दृष्टिकोनातून या गोष्टींची पुष्टी करणे कठीण असले तरी सीमारेषेवर कार्यरत असलेल्या सैनिकांमध्ये बाबा हरभजन सिंग यांच्याबद्दल प्रचंड श्रद्धा आहे. कठीण परिस्थितीत काम करणाऱ्या सैनिकांसाठी हा विश्वास मानसिक आधार ठरतो.
देशसेवेची प्रेरणादायी कथा
Harbhajan Singh यांची कहाणी केवळ एक रहस्यमय दंतकथा नसून देशासाठी प्राणार्पण केलेल्या सैनिकांप्रती असलेला आदर आणि कृतज्ञता याचे प्रतीक आहे. त्यांचे मंदिर आणि त्यांच्याबद्दलच्या कथा आजही देशभक्तीची भावना जागृत ठेवतात.
